ขุททกนิกาย

อปทาน

คัมภีร์เล่าประวัติบุญกรรมและอดีตกาลของพระอรหันต์ พระเถระ พระเถรี และบุคคลสำคัญ เพื่อแสดงพลังของกุศลสั่งสมยาวนาน

ขุททกนิกาย เล่ม ๓๒-๓๓

ช่องว่างระหว่างผัสสะ (พาหิยสูตร)

ช่องสั้นๆ ระหว่างผัสสะกับการปรุงต่อเป็นตัณหา และคำสอนสั้นแก่พระพาหิยะ ที่ให้หยุดไว้แค่ "สักว่าเห็น สักว่าได้ยิน"

พาหิยสูตร อุทาน ขุททกนิกาย เล่มที่ ๒๕

พุทธวงศ์

คัมภีร์ว่าด้วยลำดับพระพุทธเจ้าพระองค์ก่อน ๆ และการได้รับพยากรณ์ของพระโพธิสัตว์ แสดงภาพประวัติศาสตร์ศักดิ์สิทธิ์ในสายเถรวาท

ขุททกนิกาย เล่ม ๓๓

จริยาปิฎก

คัมภีร์เรื่องเล่าการบำเพ็ญบารมีของพระโพธิสัตว์ในอดีตชาติ แสดงจริยาหรือการประพฤติที่รองรับการตรัสรู้ในอนาคต

ขุททกนิกาย เล่ม ๓๓

ธรรมบท

รวมพระคาถา ๔๒๓ คาถาใน ๒๖ วรรคที่สรุปหัวใจคำสอนเรื่องจิต ศีล ปัญญา และทางพ้นทุกข์อย่างคมกระชับ

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๕

อิติวุตตกะ

รวมพระสูตรสั้น ๑๑๒ สูตรใน ๔ นิบาต เปิดด้วยถ้อยคำว่า ‘ดังนี้พระผู้มีพระภาคตรัสแล้ว’ เน้นธรรมะกระชับ ชัด และนำไปปฏิบัติได้

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๕

ชาดก

รวมเรื่องอดีตชาติของพระโพธิสัตว์ ๕๔๗ เรื่อง ใช้เรื่องเล่าสอนศีลธรรม ปัญญา และบารมีที่สั่งสมก่อนตรัสรู้

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๗-๒๘

กรรมฐาน ๔๐

อารมณ์กรรมฐาน ๔๐ ประเภทที่พระพุทธองค์ตรัสไว้ ใช้สำหรับเจริญสมถะ

อนุสติสูตร อังคุตตรนิกาย ฉักกนิบาต เล่มที่ ๒๒ + วิสุทธิมรรค (อรรถกถา)

กรณียเมตตสูตร

พระสูตรว่าด้วยการเจริญเมตตาอย่างไม่มีประมาณต่อสรรพสัตว์ทั่วทุกทิศ

กรณียเมตตสูตร ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ เล่มที่ ๒๕ ข้อ ๑๐

ขุททกปาฐะ

คัมภีร์ขนาดสั้นในขุททกนิกายที่รวบรวมบทสวดและหลักธรรมพื้นฐานซึ่งใช้เป็นประตูเข้าสู่การเรียนพระพุทธศาสนาแบบเถรวาท

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๕

มงคล ๓๘

สิ่งที่นำมาซึ่งความเจริญ ๓๘ ประการ จัดเป็น ๑๐ หมวด

มงคลสูตร ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ เล่มที่ ๒๕ ข้อ ๖

นิทเทส

คัมภีร์อธิบายพระสูตรในสุตตนิบาต แบ่งเป็นมหานิทเทสและจูฬนิทเทส ใช้วิธีแจกศัพท์และขยายความเชิงธรรมอย่างละเอียด

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๙-๓๐

ปฏิสัมภิทามรรค

คัมภีร์วิเคราะห์ทางปัญญาในขุททกนิกาย ว่าด้วยปฏิสัมภิทาและหนทางแห่งญาณ โดยประเพณีโยงกับพระสารีบุตรเถระ

ขุททกนิกาย เล่ม ๓๑

เปตวัตถุ

เรื่องราวของเปรตและเหตุแห่งภาวะทุกข์หลังความตาย ใช้การเล่าเรื่องเพื่อเตือนเรื่องอกุศลกรรม ความตระหนี่ และผลของความประพฤติผิด

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๖

สุตตนิบาต

คัมภีร์พระสูตรเก่าแก่ในรูปกวีนิพนธ์ ๕ วรรค มีทั้งบทว่าด้วยบรรพชิต จริยธรรม และวรรคสำคัญอย่างอัฏฐกวรรคกับปารายนวรรค

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๕

เถรคาถา

รวมคาถาของพระเถระผู้บรรลุธรรม สะท้อนชีวิตการบวช การต่อสู้กับกิเลส และประสบการณ์แห่งความหลุดพ้นในเสียงของผู้ปฏิบัติจริง

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๖

เถรีคาถา

รวมคาถาของพระเถรีผู้บรรลุธรรม สะท้อนเสียงของผู้หญิงในพระพุทธศาสนายุคต้น ทั้งการต่อสู้ ชีวิตจริง และอิสรภาพทางจิต

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๖

อุทาน

รวมพระสูตร ๘ วรรค ๘๐ เรื่อง ที่จบด้วยพระดำรัสอุทานอันเปล่งออกจากความซาบซึ้งในธรรมและเหตุการณ์สำคัญ

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๕

วิมานวัตถุ

เรื่องราวของผู้ไปเกิดในวิมานสวรรค์ อธิบายผลของกุศลกรรมผ่านการเล่าเหตุแห่งสมบัติทิพย์ในรูปแบบถามตอบ

ขุททกนิกาย เล่ม ๒๖